Соодветност на наставната програма
Оваа активност може да се користи во училиштата во рамки на следниве предмети и вештини:
а) Основно образование
- Книжевност и култура:
– да ги разбираат различните форми на културни текстови: книжевност, театар, филм, музика, визуелни и аудиовизуелни уметности;
– да идентификуваат елементи на театарски и филмски продукции (на пр: глума, режија, сценографија, музика);
– да препознаваат разлики помеѓу литературно дело и неговите адаптации (филм, театар, радио);
– преведување на текстови во други форми (на пр. цртање, драмски текстови);
– внимателно гледање филмови, концерти, претстави и емисии наменети за деца/млади. - Зборување и пишување (ученици на возраст од 11–14 години)
– да создаваат кохерентни текстови: дијалози, приказни, описи, извештаи, писма, покани итн.;
– да напишат сценарио за филм врз основа на извадоци од книги или сопствени идеи.
- Литературно и културно образование (14+)
– да идентификуваат естетски вредности во културни текстови;
– да пронаоѓаат традиционални теми во поп-културата (филмови, стрипови, песни). - Визуелни уметности
– да изразуваат емоции и впечатоци во уметноста инспирирани од реалноста, музиката или литературата;
– да илустрираат реални или замислени настани, поврзувајќи ја уметноста со други училишни предмети. - Зборување и пишување
– да презентираат толкувања на текст поткрепени со аргументи и лични/контекстуални референци.
б) Средно образование
Зборување и пишување
- да пишуваат рецензии, есеи, апликации, биографии, говори и интервјуа.
- Литература и култура:
– да толкуваат нелитературни текстови со користење на соодветни уметнички кодови;
– да прават разлика помеѓу висока уметност и поп-култура; да разликуваат ремек-дела од кич уметност. - Визуелни уметности
– да ја сфатат мултимедијалноста како комбинација од текст, звук, графика, анимација и видео;
– да идентификуваат области кои користат мултимедијалност (на пр., уметност, образование, забава);
– креативно да ги користат медиумските алатки за креирање кратки видеа, презентации или фото серии;
– да опишат и оценат мултимедијални дела создадени од самите себе, како и од други.
За активноста
Работилницата ги вклучува младите луѓе во жива дискусија за културниот канон. Тоа треба да ги инспирира да ја преиспитаат културата и да покажат дека филмот обезбедува значаен културен контекст што е корисно за ученици од основните и средните училишта. Учесниците ќе го анализираат креативниот процес што ги трансформира пишаните дела – литературните класици – во визуелни наративи. Активноста ќе го нагласи фактот како емоционалното влијание, важноста на културата и иновативните техники на раскажување приказни придонесуваат за трајна привлечност на овие текстови во нови формати. Учесниците, исто така, ќе научат критички да ги оценуваат прецизноста и креативно предавство (реинтерпретација) на адаптациите и како тие ги прават класиците да бидат достапни за разновидна публика.
Што добиваат учесниците
- стимулирање на креативноста и критичкото размислување;
- развивање на способноста за анализа на филмскиот јазик;
- учење за историјата на филмот;
- разбирање на принципите на филмска адаптација и концептот на креативна реинтерпретација;
- подобрување на аналитичкото размислување преку споредување на изворните текстови (романи) со нивните филмски верзии;
- вештини за оценување кинематографски елементи како што се: наратив, симболизам и емоционалното влијание.
Read more
Што добиваат едукаторите
Како учесниците на работилницата:
- стимулирање на креативноста и критичкото размислување;
- развивање на способноста за анализа на филмскиот јазик;
- научете ја историјата на филмот.
Како раководители на работилници: - нови методологии за интерактивно предавање литература;
- увид во мешање на филмска и текстуална анализа во наставните програми;
- практични алатки за ангажирање на учениците со мултимедијален пристап;
- користење на технички вештини (монтажа на филмови, алатки за монтажа достапни на паметни телефони и бесплатни алатки достапни за компјутери, пребарување на интернет) од страна на учениците;
- вклучување на цела група во креативна и критичка акција;
- адресирање лични или универзални теми;
- циклуси на часови што можат да се изведуваат како воннаставни активности во училиште, клубови од интереси, филмски клубови, филмски студија, часови по уметност итн.
Read more
Ресурси
Барања на местото на одржување
- соба со пристап до интернет, опремена со звучници, проектор и платно
Технологија
- лаптопи или телефони со пристап до интернет и едноставни алатки за монтажа (опционално)
Материјали
- хартија за водење белешки
- филмски инсерти: сцени од филмови
- извадоци од релевантни текстови (на пр. „Македонска крвава свадба“ на Војдан Чернодрински).
Чекор по чекор
Подготовка
(10-20 часа)
(10-20 часа)
- Изберете ги вашите филмски адаптации и спојте ги со нивните изворни текстови. Во македонски контекст, примерот е наведен филмот „Македонска крвава свадба“ (реж. Трајче Попов).
- Одлучете дали сакате да спроведете пократка или подолга верзија на работилницата. Првиот дел се фокусира на филмските адаптации. Втората, подолга верзија (опционално) истражува начини за користење на модерен пристап кон филмските класици, како што е видео есеи. Ако сакате да ги водите двата дела од работилницата, подгответе примери на видео есеи (видете Алатки: Презентација за филмски канон) и бесплатна програма за монтажа (CapCut).
- Подгответе материјали за работилницата со рамки за компаративна анализа (на пр., верност, креативна реинтерпретација).
- Техничка поставеност: организирајте ја опремата за прикажување, обезбедете пристап до лиценцирани видео исечоци и подгответе дополнителни материјали како фотографии или цитати.
- Подгответе презентации и материјали (види Алатки за инспирација).
Имплементација
(6 часа)
Прва работилница (Филмски адаптации): 2–3 часа
Втора работилница (Денешниот филмски канон): 3 часа
(6 часа)
Прва работилница (Филмски адаптации): 2–3 часа
Втора работилница (Денешниот филмски канон): 3 часа
Можете да изберете да ги спроведете обете работилници или само една од нив. Исто така, можете да го промените нивниот редослед.
Прва работилница: Филмски адаптации(2–3 часа)
- Вовед (20 мин)
– Дискутирајте ја важноста на филмската адаптација во модернизирањето на класичната литература.
– Презентирајте клучни термини како што се: креативно предавство, емоционално влијание и меѓукултурен превод.
– Презентација на методи за работа со филмски адаптации во училиштата. - Проекција и дискусија (60 мин)
– Прикажување на клучни сцени од избрани адаптации.
– Олеснете ја групната анализа преку споредување на филмските сцени со нивните литературни изворни текстови.
– Поттик за дискусија: Како се менуваат ликовите и темите? Дали адаптацијата ги буди истите емоции? Кои модерни елементи се додадени? - Практична активност (45 мин): Учесниците ја креираат својата адаптациска презентација.
– Изберете класичен текст.
– Предложете модерни теми, поставки или формати.
– Нацртајте сториборд или најва за кратка сцена. - Заклучок (15 мин):
– Размислете како адаптациите можат да го зачуваат и обноват културното наследство.
– Соберете повратни информации за тоа што учесниците го сметале за најинтересно или најпредизвикувачко.
Втора работилница: Денешен филмски канон (3 часа)
Направете студија на случај базирана на канонски филм од вашата земја.
- Дискусија (15 мин):
– Дискутирајте што се смета за филмски класик.
– Обезбедете контекст за продукцијата на избран канонски филм од вашата земја.
– Дискутирајте како филмот ја прикажува младината од своето време. - Проекција и практична активност (60 мин):
– Прикажување на почетната сцена од филмот што припаѓа на вашиот национален филмски канон.
– Олеснување на групна анализа на сцената.
Дискусија:
• Што ни кажува почетната сцена за главниот лик?
• Кои карактеристик му припаѓаат на главниот лик?
• Каква е неговата финансиска/социјална состојба?
• Филмска форма
– Учесниците составуваат своја филмска идеја за современата младина според следниве точки (индивидуална активност или во групи):
• ликови
• нивните карактеристики
• нивната финансиска/социјална состојба
• места каде што одат
• нивниот говорен јазик - Презентација на идеи за филмови преку видео есеј (90 мин) – опционално
– Покажете ги вашите примери на видео есеи.
– Објаснете како учесниците можат да користат бесплатна програма за монтажа (на пр.КепКат / CapCut) на нивните лаптопи или телефони.
– Учесниците креираат кратки видео колажи за инспирација (до 2 минути) од нивните филмски проекти користејќи ја апликацијата за видео монтажа преку работа со легални видео и музички датотеки. Ова може да биде самостојна или групна активност.
– Учесниците ги презентираат своите филмски идеи и видео колажи за инспирација.
Евалуација
(30 мин.)
(30 мин.)
- Формулари за повратни информации: дистрибуирајте формулари за да ја процените ефективноста на работилницата и да соберете предлози.
- Презентирање на проекти: Споделете ги презентациите и видео есеите на учесниците во презентација во стил на галерија или видео компилација.
Филмови за гледање
Македонска крвава свадба
Трајче Попов
Република Македонија
1967
102 мин.
Направете ја достапна за сите
Пристапноста ги отстранува бариерите и нуди повеќе начини за разбирање, движење, слушање и чувство на удобност. За да се обезбеди пристапност за луѓето кои се глуви, наглуви, имаат проблеми со мобилноста, когнитивни попречености, сензорна чувствителност или работилницата не се одвива на нивниот мајчин јазик, погрижете се работилницата да ја водите на јасен и достапен начин (титлови, толкување на знаковен јазик, пиктограми) и да ја направите целосно инклузивна: визуелни помагала, соодветно осветлување, удобно седење, помагала за слушање, лесни алатки за употреба . мирни средини за да се спречи сензорно преоптоварување и обучен персонал. Важно е однапред да се понудат јасни распореди, да се користи едноставен јазик, да се одвои дополнително време и да се создадат безбедни и тивки простори кога е потребно.
Процесот на регистрација и целата комуникација (е-пошта, СМС) треба да биде едноставна и отворена за кандидатите со посебни потреби.
Мисли и искуство
ЗА ОРГАНИЗАЦИИ
Што добиваат организациите
Оние кои работат со млади луѓе:
- да се поврзат со млади учесници, да ги дознаат нивните ставови за уметноста и животот;
- да презентираат културни програми што се адаптирани на современите сензибилитети;
- да промовираат интердисциплинарно учење преку комбинирање на книжевните и филмските студии.
Оние што работат со наставници/едукатори/аниматори: - подобрување на филмските вештини во областите на филмска анализа, филмскиот јазик, монтажата, историјата на филмот и медиумите;
- градење експертска позиција поврзана со филмското образование;
- привлекување поширока публика, од едукатори до филмски ентузијасти.
Барања на тимот
- 1–2 раководители на работилници (едно лице по работилница; работилницата може да има повеќе делови или сесии, потребен е еден раководител за секоја)
- организациски координатор (финансии, технички аспекти, промоција и регрутирање учесници) доколку работилницата не се одржува во училишна средина.
Совети за финансирање
Ако се одржува во училишта:
- употреба на училишни средства наменети за дополнителни активности или филмски клубови (субвенции или средства од Здружението на родители и наставници)
- Оваа работилница може да биде дел од часови по литература или странски јазик (во тој случај, не е потребно финансирање)
Доколку се одржи во поинакви услови:
- јавните институции во градот или селото (финансирани од средства на локалната самоуправа) можат да ги користат своите извори на финансирање или да аплицираат за грантови (на пр. државни грантови)
- арт-хаус кина, на пример, како дел од нивните образовни активности во рамките Европската мрежа на кина Еуропа Синемас (Europa Cinemas)
- градски или национални грантови од невладини организации
- да ги вклучат работилниците во програмата на локалните културни центри или слични институции, кои можат да издвојат свои законски средства за нивно спроведување
Совети за промоција
- испратете билтен до организациите/едукаторите со кои соработувате;
- истакнете што добиваат учесниците од вашата работилница, како на пример, можност за креирање на сопствен филм, јавна проекција (доколку е релевантно);
- лично регрутирање на учесници;
- користење хаштаг на социјалните медиуми како #ФилмскаАдаптација #ОживувањеНаКласици;
- директно испратете е-пошта до наставниците во училиштата
- нудете стимулации, како што се сертификати за учество или презентација на проектите на учесниците.
Пронајдете ја вашата публика
Учесниците на работилницата се млади луѓе на возраст од 12+ години или возрасни , т.е. наставници и едукатори. Работилницита може да биде група од мешана возраст. Насочете се кон средношколци, студенти, едукатори и љубители на филмови. Креирајте сесии прилагодени за училишта или центри во заедницата за да ја поттикнете пристапноста.



